Της Χρύσας Μπέκα, Ψυχολόγου – ψυχοθεραπεύτριας
«Ένας άνθρωπος προχωράει απελπισμένος στην έρημο. Μόλις έχει πιει την τελευταία σταγόνα νερό από το παγούρι του. Ο ήλιος που καίει πάνω από το κεφάλι του και οι γύπες που τον περιτριγυρίζουν, προμηνύουν το επικείμενο τέλος του.
“Νερό!” φωνάζει. “Νερό! Λίγο νερό!”
Βλέπει από δεξιά να έρχεται προς το μέρος του ένας βεδουίνος πάνω σε μια καμήλα.
“Δόξα τω Θεώ!” λέει. “Νερό σε παρακαλώ… νερό!”
“Δεν μπορώ να σου δώσω νερό” του λέει ο βεδουίνος. “Είμαι έμπορος, και το νερό είναι απαραίτητο για να ταξιδεύει κανείς στην έρημο.”
“Πούλησέ μου λίγο νερό” τον εκλιπαρεί εκείνος. “Θα σε πληρώσω…”
“Αδύνατον “αφέντη”. Δεν πουλάω νερό, πουλάω γραβάτες.”
“Γραβάτες;;;;”
“Ναι, κοίτα τι ωραίες γραβάτες… Αυτές εδώ είναι ιταλικές και είναι προσφορά, οι τρεις δέκα δολάρια… Κι αυτές εδώ, από ινδικό μετάξι, αθάνατες… Κι αυτές εδώ…”
“Όχι… Όχι… Δεν θέλω γραβάτες, νερό θέλω… Φύγε! Φύγεεεε!”
Ο έμπορος συνεχίζει το δρόμο του, και ο διψασμένος εξερευνητής προχωράει σταθερά μέσα στην έρημο. Σκαρφαλώνει σ’ ένα αμμόλοφο και βλέπει να έρχεται από αριστερά άλλος έμπορος. Οπότε, τρέχει προς το μέρος του και του λέει:
“Πούλησέ μου λίγο νερό, σε παρακαλώ…”
“Νερό δεν γίνεται” του απαντάει ο έμπορος, “έχω όμως να σου προσφέρω τις καλύτερες γραβάτες της Αραβίας…”
“Γραβάτες!!! Δεν θέλω γραβάτες! Θέλω νερό!” φωνάζει ο άνθρωπος απελπισμένος.
“Έχουμε προσφορά” επιμένει ό άλλος. “Αγοράζοντας δέκα γραβάτες, παίρνεις ακόμη μία δωρεάν…”
“Δεν θέλω γραβάτες!!!”
“Μπορείς να πληρώσεις σε τρεις άτοκες δόσεις και με πιστωτική κάρτα. Έχεις πιστωτική κάρτα;”
Φωνάζοντας έξαλλος, ο διψασμένος συνεχίζει το δρόμο του προς το πουθενά. Λίγες ώρες αργότερα κι ενώ σέρνεται πια, ο ταξιδιώτης σκαρφαλώνει σ’ έναν ψηλό αμμόλοφο κι από’ κει ατενίζει τον ορίζοντα.
Δεν μπορεί να πιστέψει αυτό που βλέπουν τα μάτια του. Μπροστά, στα χίλια μέτρα, βλέπει καθαρά μια όαση. Μερικούς φοίνικες και μια απίστευτη βλάστηση γύρω από τη γαλάζια αντανάκλαση του νερού. Ο άντρας τρέχει προς τα εκεί φοβούμενος μήπως είναι οφθαλμαπάτη. Δεν είναι όμως, η όαση είναι αληθινή. Το μέρος φυλάσσεται. Το προστατεύει ένας φράκτης με μία μόνο είσοδο που τη φυλάει ένας φρουρός.
“Σας παρακαλώ, αφήστε με να περάσω. Χρειάζομαι νερό… νερό! Σας παρακαλώ…”
“Αδύνατον, κύριε. Απαγορεύεται αυστηρά η είσοδος χωρίς γραβάτα.».
Jorge Bucay
«Ο δρόμος της Αυτοεξάρτησης»
Καθημερινά συμμετέχουμε σε μια συνομωσία επιλογής και απόρριψης. Καθετί που επιλέγουμε, αναγκαστικά, συνεπάγεται την εγκατάλειψη εναλλακτικών επιλογών. Κάθε επιλογή προσδιορίζεται από τις προσωπικές μας αρχές, και από την ικανότητα πρόβλεψης του προσδοκώμενου αποτελέσματος. Η «ωριμότητα» δεν είναι συνάρτηση της χρονολογικής ηλικίας. Είναι η ικανότητα να μπορεί κανείς να αξιολογεί ορθά τις συνέπειες των επιλογών του.
Επιλέγω να μένω σε μια δουλειά που δε μου αρέσει. Θα μπορούσα να παραιτηθώ και να χρεωθώ το τίμημα της μη κάλυψης των βιοποριστικών μου αναγκών.
Επιλέγω να διατηρώ μη ικανοποιητικές σχέσεις, από φόβο να δοκιμάσω την ικανότητά μου να είμαι αυτάρκης.
Επιλέγω να είμαι έντιμος ή να ζω με την ενοχή της παραβίασης των ηθικών αξιών μου.
Επιλέγω να μη φροντίζω τις ανάγκες μου, δίνοντας προτεραιότητα στην ικανοποίηση των άλλων.
Επιλέγω να μην τολμώ την αλλαγή, και να ζω τη ρουτίνα μιας πληκτικής καθημερινότητας.
Καθετί που αντιμετωπίζουμε, έχει στα ψιλά γράμματα την προσωπική μας σφραγίδα. Οφείλουμε να αναλαμβάνουμε την ευθύνη των συνεπειών κάθε πράξης μας, είτε με την έννοια του «μαθήματος» που μας αποτρέπει από επαναλαμβανόμενα λάθη, είτε με την περηφάνια της «ανταμοιβής» που συνοδεύει κάθε σωστή επιλογή. Ο ήρωας της ιστορίας επέλεξε λάθος, και χρεώθηκε τα αποτελέσματα της εσφαλμένης επιλογής του. Παρασύρθηκε από την ορμή της άμεσης ικανοποίησης της ανάγκης του και παρέβλεψε να υποψιαστεί την παρουσία τόσων πωλητών γραβάτας στην έρημο!
Οι περισσότεροι άνθρωποι παρασύρονται από την ψευδαίσθηση ότι ζουν μια πραγματικότητα που είναι κατά αυτόν τον τρόπο διαμορφωμένη, λόγω της συμβολής διαφόρων παραμέτρων, και ουσιαστικά, επι-βιώνουν, δίχως να απολαμβάνουν κάθε στιγμή της ζωής τους. Αδυνατούν να συνειδητοποιήσουν ότι όλη η δυστυχία τους είναι αποκλειστικά δικό τους δημιούργημα. Παραβλέπουν το γεγονός ότι βρίσκονται εδώ που βρίσκονται, επειδή επέλεξαν να είναι σε αυτή τη θέση ή με τη στάση τους συνέβαλλαν στη διαιώνιση των καταστάσεων που βιώνουν. Κλείνουν τα μάτια μπροστά στην αλήθεια ότι είμαστε εδώ που είμαστε, εξαιτίας των προγενέστερων επιλογών μας, αλλά το που θα βρισκόμαστε στο μέλλον εξαρτάται αποκλειστικά από εκείνο που θα επιλέξουμε να κάνουμε.
Η επιρροές της προσωπική μας ιστορίας είναι δυνατές φωνές μέσα στο μυαλό μας, αλλά δε μας στερούν το δικαίωμα να εξακολουθούμε να επιλέγουμε. Αυτή η μαγική στιγμή της συνειδητοποίησης της προσωπικής ευθύνης που έχει ο καθένας για τον προορισμό του, είναι και η στιγμή που αντιλαμβάνεται την εσωτερική δύναμη που κατέχει για να αλλάξει τα πάντα στην πορεία της ζωής του.
