Του Ιερέως Παναγιώτου Σ. Χαλκιά
Ο σημερινός άνθρωπος, φίλοι αναγνώστες, περισσότερο από εκείνον του παρελθόντος, κατέχεται από το πάθος της υλικής προόδου. Μ’ αυτής το όνειρο ξεκινά να παλέψει τη ζωή.
Είναι θλιβερό γνώρισμα της εποχής μας, ο άνθρωπος με όνειρα, που εξαντλούνται στις υλικές κατακτήσεις. Δεν εννοώ μόνο τον άνθρωπο του σημερινού τεχνικού πολιτισμού. Τον εννοώ και ως άτομο στην πιο πεζή και συνηθισμένη μορφή του.
Ως οικογενειάρχη, ως επαγγελματία, ως επιστήμονα. Οι βιοτικές φροντίδες είναι το καθημερινό του πρόβλημα. Όταν αποκτήσει ό,τι επιθυμεί, (σπίτι, αυτοκίνητο, εξοχικό, κλπ), κάνει νέες προσπάθειες για να βάλει κάτι στην άκρη για τα γεράματα. Για τα γεράματα, όπου πιθανόν δεν θα φτάσει ποτέ. Γιατί συχνά, το νήμα της ζωής κόβεται στη μέση, ξαφνικά, αναπάντεχα. Βιολογικά, εξακολουθεί να παραμένει τόσο εύθραυστος ο άνθρωπος, παρά τα επιστημονικά επιτεύγματα του.
Αρκεί ένα ατύχημα στο τρένο, στο αεροπλάνο ή στο αυτοκίνητο. Αλήθεια, στο αυτοκίνητο που τόσο ονειρεύτηκε και τόσο κόπιασε για να το αποκτήσει. Αν πάλι ξεκινά με κάποια οικονομική άνεση, θέλει να την κάνει μεγαλύτερη (Αυτοκίνητο «Mercedes», εξοχικό στο βουνό, στη θάλασσα, κλπ).
Το πιο θλιβερό, φίλοι αναγνώστες, είναι ότι κληροδοτούμε στα παιδιά μας, αυτά τα τόσο πεζά, τα τόσο γήινα όνειρά μας. Τα κάνουμε υλιστές και συμφεροντολόγους, πριν αντικρίσουν τη ζωή.
Στην ηλικία που θα έπρεπε να αφοσιώνονται σε ιδέες και ιδανικά. Και ύστερα παραπονούμαστε πως έλειψαν στις μέρες μας οι ιδεολόγοι, οι άνθρωποι της ομορφιάς και της ποίησης, εκείνοι που με πίστη και συνέπεια υπηρετούν το «πνεύμα».
Μου τυχαίνει πολλές φορές να συζητώ με νέους γύρω από τον επαγγελματικό τους προσανατολισμό. Το ερώτημα που τους βασανίζει, προκειμένου να διαλέξουν επάγγελμα, δεν είναι το «τι θα προσφέρω», αλλά το «πόσα θα παίρνω». Μου εξομολογείτο ένας πατέρας ότι το γιο του, (αριστούχος), δεν θα τον κάνει οφθαλμίατρο, αλλά οδοντίατρο.
Καταλάβατε γιατί; Φτωχά νιάτα. Μαραμένα από το λίβα της ύλης, πριν προφτάσουν να ανοίξουν τα φτερά τους!
Αν σταματούσαμε εδώ, η κατάσταση θα ήταν απλώς θλιβερή. Όμως, γίνεται απελπιστική, αν σκεφτούμε πως για να φτάσει κανείς στις υλικές κατακτήσεις που τόσο πόθησαν, χρειάζεται συχνά να κάνει συμβιβασμούς ένοχους με τη συνείδησή του.
Ανέντιμοι λυγμοί, διαβολές αναρριχήσεις, με ύποπτα μέσα στις καίριες, τις προσοδοφόρες θέσεις, αποτελούν τον μηχανισμό της τακτικής μας. Δεν διστάζουν πολλοί να πατήσουν πάνω σε πτώματα, αν αυτό εξυπηρετεί το υλικό συμφέρον τους. Εξαιρέσεις υπάρχουν, αλλά είναι σπάνιες. Η τακτική του «Ατσίδα», νέα έκδοση του νόμου της ζούγκλας.
Μέσα σε μια τέτοια ατμόσφαιρα, η ψυχή ασφυκτιεί. Κανείς δεν ενδιαφέρεται γι’ αυτήν.
Πεινασμένοι και διψασμένοι, μέσα σε καλοταϊσμένο και ικανοποιημένο σώμα, περιμένει το τέλος, που δεν αργεί να έρθει. Λαχανιασμένοι, τρέχουμε πίσω από την ύλη και δεν καταλαβαίνουμε πότε περνά ο καιρός, οι μήνες, τα χρόνια, οι δεκαετίες. Και έρχεται ξαφνικά η ώρα να εγκαταλείψουμε όλα τα γήινα.
Ό,τι αποκτήσαμε με ίδρωτα και αίμα. Ό,τι κατακτήσαμε θυσιάζοντας την ψυχή. Γυμνή, τότε, θα κάνουμε το μεγάλο ταξίδι για τον ουρανό. Γυμνή και φτωχή. Πιο φτωχή απ’ ό,τι ήρθαμε στον κόσμο. Δεν θα έχουμε αφήσει τίποτα μεγάλο στη γη. Τίποτα που να ξεπερνά τον χρόνο. Γιατί ξεπερνούν τον χρόνο τα έργα του «πνεύματος», τα έργα της αγάπης.
Διάβαζα κάπου, φίλοι αναγνώστες, το διάλογο ενός εξομολόγου με έναν νέο. Που μόλις είχε τελειώσει το λύκειο. Ο νέος μιλούσε για τον όνειρο της σταδιοδρομίας του.
– Σκέπτομαι, Πάτερ, να σπουδάσω αρχιτέκτων.
– Κι ύστερα; ρωτά ο εξομολόγος,
– Κι ύστερα θα επιδιώξω καμία υποτροφία για μετεκπαίδευση στο εξωτερικό. Μετά θα αρχίσω να εργάζομαι και θα κερδίσω χρήματα, πολλά χρήματα.
– Κι ύστερα; ξανά ρωτά ο εξομολόγος,
– Θα παντρευτώ, θα δημιουργήσω οικογένεια, θα είμαι πλούσιος.
– Κι ύστερα;
– θα γεράσω κάποτε και θα έλθει η ώρα, ναι, βέβαια, να πεθάνω.
– Κι ύστερα; Επιμένει να ρωτά ο εξομολόγος.
Έσκυψε σχολαστικά ο νέος στο κεφάλι. Έμεινε σιωπηλός.
Αλήθεια; Κι ύστερα;…
Το ίδιο ερώτημα απευθύνεται και σε εμάς, φίλοι αναγνώστες. Κι ύστερα;
Εδώ δεν μπορούμε να υποκριθούμε. Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να αφήσουμε ελεύθερη την ψυχή μας να δώσει την απάντηση.
