Του Ιερέως Παναγιώτου Σ. Χαλκιά
Δεν κατάλαβα, φίλοι αναγνώστες, πώς προέκυψε και θέλω σήμερα να φιλοσοφήσω! Αν δεν καταφέρω να προκαλέσω κάποιον ενδιαφέρον, «φασκελώστε» το κείμενό μου.
«Ζω εφόσον αναπνέω», λέει μια κινέζικη παροιμία.
Εννοεί πως προϋπόθεση ζωής είναι η αναπνοή. Βέβαια, το μωρό στην κοιλιά της μάνας του δεν αναπνέει. Όμως, ζει και αναπτύσσεται. Αυτό είναι μια άλλη πραγματικότητα.
Ο άνθρωπος, καθώς και τα άλλα ζώα, ρουφούν τον αέρα γύρω τους και παρέχουν στα πνευμόνια τους οξυγόνο. Αυτή η οργανική λειτουργία είναι απόδειξη ζωής. Και αναζήτηση ζωής.
Επακόλουθο της ζωής είναι η μάθηση. Καταστάλαγμα της μάθησης, η γνώση. Μαθαίνεις ζώντας και ζεις μαθαίνοντας.
Η γνώση είναι η ρίζα του δέντρου της ζωής. Κάποτε η κοινωνία εκτιμούσε τους γνώστες και τους μορφωμένους. Κάποτε η μόρφωση συνδεόταν με τον πολιτισμό. Κάποτε η πολιτεία αντάμειβε όσους είχαν να προσφέρουν γνώση και προβληματισμό.
Και από πού αρχίζει και ολοκληρώνει η μόρφωση; Η μόρφωση διανύει τη λεωφόρο μιας διαρκούς αναζήτησης. Είναι σαν την αναπνοή. Δεν ολοκληρώνει ποτέ την παροχή της.
Γι’ αυτό και «ζω εφόσον αναπνέω». Γι’ αυτό και όσο ζω μαθαίνω. Συνήθως μαθαίνω πως ελάχιστα έχω μάθει. Το είπε και ένας σπουδαίος στο παρελθόν. «Εν οίδα ότι ουδέν οίδα».
Άλλωστε μετράει και τι μαθαίνει κανείς. Κυρίως από ποιους το μαθαίνει και γιατί του το μαθαίνουν. Εγώ όσο ζω, μαθαίνω. Άλλος όσο μαθαίνει, ζει. Άλλος μαθαίνει για να ζει και αξιοποιεί τα όσα προσέλαβε.
Μαθαίνω σημαίνει και συνειδητοποιώ. Άλλος μαθαίνει και πως θα πρέπει να ζει. Και όταν διαπιστώνει την απόσταση που χρειάζεται να διανύσει για να ζει όπως θα έπρεπε, τρελαίνεται.
Άλλος βλέπει πως κατάφερε να ζουν μερικοί και γεμίζει πίκρα και αγανάκτηση.
Όσο ζω, λοιπόν, μαθαίνω να ζω και ονειρεύομαι. Μαθαίνω και τι μπορεί να είναι η ζωή χωρίς γνώση και επίγνωση.
Οι γνώσεις είναι τα χάπια για τη ζωή. Αρκεί να τα παίρνεις την ώρα τους.
«Γυράσκω αεί διδασκόμενος», έλεγε ο αρχαίος σοφός.
Όμως, τι θα διδαχθείς και τι θα πρέπει να ενστερνισθείς από όσα συμβαίνουν γύρω σου; Τι ωφέλιμο και ευγενικό θα προσλάβεις από την τηλεόραση; Και τι θα προσθέσεις στις γνώσεις σου, αν διατρέξεις τις στήλες της εφημερίδας;
Τι να μιμηθείς και τι να εφαρμόσεις για να βελτιώσεις το χαρακτήρα σου; Πόσα χρήσιμα και πόσα διδακτικά μπορούν να είναι όλα αυτά τα απόνερα της πληροφόρησης.;
Τρομοκρατία, ναρκωτικά, ανεργία, μαφίες, διαρρήξεις, καταβαράθρωση του ατόμου…
Όσο ζω, μαθαίνω. Κι αφού μαθαίνω, γνωρίζω. Κι αφού γνωρίζω, επιλέγω, αποδέχομαι, απορρίπτω και αρνούμαι.
Ναι, αρνούμαι την ένταξή μου σε αυτήν την πραγματικότητα. Που δεν υφαίνει οράματα, που επαναλαμβάνονται χωρίς ελπίδα. Η κάθε μέρα αντίγραφο της προηγούμενης με καρμπόν.
Ξεχάσαμε τα ιδανικά μας, τις υποχρεώσεις μας. Πιαστήκαμε σε δίκτυα αδρανοποίησης. Επίτηδες μας στέρησαν το ψωμί.
Για να εκτρέψουν τα ενδιαφέροντά μας σε αποβλάκωση.
Όσο ζω, μαθαίνω. Και μαθαίνω για να θυμάμαι. Να μην ξεχνώ και να μην παραβλέπω. Ο χειρότερος θάνατος είναι ο θάνατος της μνήμης. Εάν επέλθει αυτός, πολλοί θάνατοι θα ακολουθήσουν.
Ναι, η μνήμη πρέπει να είναι δυνατή. Και ενεργή. Σε κάποιες περιπτώσεις να μην δίνουμε άφεση αμαρτιών.
Πάρτε παράδειγμα και για τον Θεούλη μας. Όπου πρέπει, είναι σκληρός. (Ουαί ημίν Γραμματείς και Φαρισαίοι υποκριταί).
Η δικαιοσύνη δεν επιτρέπεται να είναι μαλθακή. Ούτε εύκαμπτη. Όσο ζω, προσπαθώ. Όσο ζω, αναζητάω. Όσο αναζητάω, δικεδικώ.
Η ζωή μας παρουσιάζεται με δρόμο. Ένα δρόμο πρέπει να τον περπατήσουμε.
Για άλλους γίνεται ατραπός. Για άλλους καλντερίμι. Για κάποιους ανοίγεται σε λεωφόρο.
Τις περισσότερες φορές βγάζει σε αδιέξοδο. Πότε-πότε γίνεται αλάνα. Και τότε συμβαίνει το χειρότερο. Δεν ξέρουμε τι να την κάνουμε. Η ζωή μας γίνεται για πουλί. Που ενώ το κυνηγάμε μπροστά μας, αυτό βρίσκεται από πάνω μας. Πάνω μας και στα νότα μας. Συμπέρασμα: Μην κυνηγάς τη ζωή. Μπορεί να τρακάρεις πάνω της, ας την να πέσει πρώτα. Και θα με ρωτήσεις: «Τι είναι να πέσει; Μετοχή στο χρηματιστήριο;»
Ζωή, είναι μια αίθουσα αναμονής. Βρείτε εγκαίρως θέση να καθίσετε.
