Το περιστατικό της μαθητικής διαδήλωσης στο γυμνάσιο του Αγρινίου και η αστυνομική παρέμβαση σε βάρος κάποιων μαθητών με όποια μορφή και αν εκδηλώθηκε αυτή, έφερε στη θύμησή μου την «ανταρσία» που εκδηλώθηκε πριν από δεκάδες χρόνια στο δικό μας γυμνάσιο και που υπήρξε πράγματι πρωτοτυπία για την εποχή εκείνη.
Αξίζει το περιστατικό αυτό να απασχολήσει λόγω επικαιρότητας τις στήλες της εφημερίδας και θα το παραθέσω, παραλείποντας κάποιες επουσιώδεις λεπτομέρειες.
Ήταν ο Νοέμβριος του 1947 και διανύαμε το τελευταίο έτος της ακαδημαϊκής μας φοίτησης στο οκτατάξιο γυμνάσιο Βεροίας, εκεί που σήμερα εδρεύουν οι υπηρεσίες του Δήμο της πόλης. Ο εμφύλιος πόλεμος στην κορύφωσή του! Το κράτος είχε ήδη μετακινήσει στις πόλεις, χιλιάδες κατοίκων της ορεινής Ημαθίας και των απομακρυσμένων οικισμών, στεγάζοντάς τους όπως-όπως σε δημόσια ως επί το πλείστον καταστήματα.
Και φυσικά, δεν ήταν δυνατόν να εξαιρεθεί το γυμνάσιο! Στο ισόγειό του εγκαταστάθηκαν δεκάδες οικογενειών. Οι αίθουσες που κάποτε αποτελούσαν τις μαθητικές «τάξεις διδασκαλίας», χωρίστηκαν με λινά σεντόνια και με κουβέρτες ε μικρούς χώρους που φιλοξενούσα ο καθένας και μία οικογένεια ταλαίπωρων «ανταρτοπλήκτων».
Στους πρόσθιους χώρους της αυλής, οι νοικοκυρές είχαν οργανώσει την κουζίνα τους. Επάνω σε πρόχειρους σανιδένιους πάγκους, οι γκαζιέρες της εποχής, ετοίμαζαν το φαγητό της οικογένειας. Και ανάμεσα σε όλα αυτά, εμείς οι μαθητές περιφερόμασταν με προσοχή, «απολαμβάνοντας» τις αθλιότητες του περιβάλλοντος.
Τότε ήταν που πήραμε την απόφαση να κινηθούμε δυναμικά. Είχαμε ήδη συγκλονιστεί από το θάνατο της συμμαθήτριάς μας Κυβέλης, κόρης του οδοντογιατρού Σπύρου Καϊσερλόγλου, εκλεκτής και σεμνής μαθήτριας. Η πάθησή της χαρακτηρίστηκε μολυσματική και αυτό ανησύχησε τους γονείς όλους. Ποιος όμως θα τολμούσε να διαμαρτυρηθεί τη σκοτεινή εκείνη εποχή;
Αυτό λοιπόν που δεν τόλμησαν οι «μεγάλοι» και οι επίσημοι φορείς της πόλης, το αποφασίσαμε οι «μικροί» εμείς!
Πρωτεργάτες, ο Δημοσθένης Τσιβιλης και ο γράφων. Συμπαραστάτες πολύτιμοι ο Γιώργος Κουσίδης και ο Θανάσης Λούκας.
Το πρωί της επόμενης ημέρας, στηθήκαμε στην είσοδο του σχολείου και ενημερώναμε τους μαθητές: «Απεργούμε! Και δε θα ανεβούμε στις τάξεις μας αν δεν μετακινηθούν προηγουμένως οι ανταρτόπληκτοι!».
Επισκεφθήκαμε στο γραφείο του τον γυμνασιάρχη και του θέσαμε το αίτημα των μαθητών και την απόφασή μας να επιμείνουμε για την επίλυσή του. Πανικόβλητος εκείνος, έσπευσε να ενημερώσει τις αρχές του τόπου, που δεν ολιγώρησαν. Νομάρχης, δήμαρχος και διοικητής χωροφυλακής, συσκέφθηκαν μέσα στο γραφείο του γυμνασιάρχη. Πρώτο μέλημά τους να διατάξουν τη σύλληψη των υποκινητών και να ερευνηθεί αν πίσω από την ανταρσία των μαθητών κρύβεται δάκτυλος κομμουνιστικός.
Οι χωροφύλακες της Ασφάλειας κατέφθασαν, αλλά ο Τσιβιλής, σημαίνον στέλεχος της εθνικόφρονης παράταξης, τους αποπήρε!
«το δρόμο για την Ασφάλεια τον ξέρουμε. Θα πάμε μόνοι μας!».
Πήγαν οι τρεις τους! Ο Δημοσθένης, ο Κουσίδης και ο Λούκας. Εγώ παρέμεινα για να συντονίζω τον αγώνα. Κυρίως όμως διότι αποτελούσα τον ευαίσθητο κρίκο της ομάδας και ο μόνος «ύποπτος» ιδεολογικά.
Ο διοικητής της Ασφάλειας, βρέθηκε σε δύσκολη θέση. Μπροστά του είχε τους τρεις υπεύθυνους της «ανταρσίας» κορυφαία εν τούτοις εθνικόφρονα στελέχη. Τους αράδιασε κάποιες παραινέσεις και τους έδιωξε.
Συνεχίσαμε την απεργία. Και το μεσημέρι της επόμενης ημέρας, είδαμε τους ανταρτόπληκτους ν’ αποχωρούν ομαδικά, κουβαλώντας το άθλιο νοικοκυριό τους.
Την τρίτη μέρα βγήκε η ανακοίνωση του γυμνασιάρχη: «Τα μαθήματα διακόπτονται επί τριήμερο!». Λίγο αργότερα έπιασε δουλειά το συνεργείο απολύμανσης της Υγειονομικής υπηρεσίας. Και την επομένη, ξεκίνησε ο ελαιοχρωματισμός του κτιρίου.
Όταν ξανάρχισαν τα μαθήματα και μπήκαμε στο μοσχομυρισμένο πλέον σχολείο, μας περίμενε μία έκπληξη: Στον πίνακα ανακοινώσεων, εκεί στο μεσόσκαλο, μια ανακοίνωση πληροφορούσε πως ο Σύλλογος καθηγητών αποφάσισε την επταήμερη αποβολή τεσσάρων πρωταιτίων.
Η πρόταση του γυμνασιάρχη, να συνεπάγεται η τιμωρία μας επιπτώσεις και στο χαρακτηρισμό της διαγωγής μας, δεν έγινε δεκτή.
Ο σύλλογος καθηγητών στάθηκε στο ύψος του.
Ορ. Σιδηρόπουλος
