-Τι λέει ο Προϊστάμενος του Τμήματος Οικογενειακής Βίας, για την 24ωρη λειτουργία της Υπηρεσίας στη Βέροια, τις αρμοδιότητες, τις καταγγελίες, την υποδοχή και διαχείριση των περιστατικών
Η ενδοοικογενειακή βία δεν είναι ιδιωτική υπόθεση, αλλά έγκλημα που διώκεται αυτεπαγγέλτως. Από τη ραδιοφωνική συνέντευξη που παραχώρησε στον δικηγόρο και ραδιοφωνικό παραγωγό Αντώνη Μπιδέρη ο Προϊστάμενος του Τμήματος Οικογενειακής Βίας Ημαθίας, Υπαστυνόμος Α’ Θανάσης Σαμούκας, στον «ΑΚΟΥ 99,6» καταγράφεται αναλυτικά το πλέγμα προστασίας, τα σύγχρονα επιχειρησιακά εργαλεία και τη συνεργασία φορέων που εγγυώνται την ασφάλεια των θυμάτων στην Ημαθία.
Το Πλαίσιο της Πρωτοβουλίας
Στο πλαίσιο της καμπάνιας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη και των πανελλαδικών δράσεων της ΕΛ.ΑΣ. από τη 1 έως τις 25 Νοεμβρίου 2026 -με κορύφωση την 25η Νοεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών- ο ραδιοφωνικός σταθμός «Άκου 99,6» φιλοξένησε μια εκτενή και διαφωτιστική συζήτηση. Ο Αντώνης Μπιδέρης συνομίλησε με τον προϊστάμενο του Γραφείου Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας της Διεύθυνσης Αστυνομίας Ημαθίας, Θανάση Σαμούκα.
Όπως αναδείχθηκε στη συζήτηση, η βία εντός της οικογένειας υπήρχε διαχρονικά ως μια «βουβή» και «κωφή» βία, εγκλωβίζοντας τα θύματα σε στερεότυπα, φόβο και οικονομική ή ψυχολογική εξάρτηση από τον θύτη. Ωστόσο, η δημιουργία εξειδικευμένων υπηρεσιών και η αυστηροποίηση του ποινικού πλαισίου αλλάζουν ριζικά το τοπίο: το κεντρικό μήνυμα της Ελληνικής Αστυνομίας και της Δικαιοσύνης είναι ότι πλέον ο κακοποιητής είναι αυτός που πρέπει να φοβάται , ενώ για τα θύματα υπάρχουν ασφαλείς διέξοδοι και πλήρης στήριξη.
Το Νομικό Καθεστώς: Αυτεπάγγελτη δίωξη, μηδενικό κόστος και ρόλος τρίτων
Η νομική αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας διέπεται από τον Νόμο 3500/2006, σε συνδυασμό με τις πρόσφατες τροποποιήσεις του Ποινικού Κώδικα και της Ποινικής Δικονομίας. Το θεσμικό πλαίσιο παρέχει καθοριστικές διευκολύνσεις στα θύματα προκειμένου να καταγγείλουν τα περιστατικά χωρίς εμπόδια.
Βασικές Πρόνοιες του Νόμου 3500/2006
• Αυτεπάγγελτη Δίωξη : Το αδίκημα της ενδοοικογενειακής βίας διώκεται αυτεπαγγέλτως από τις διωκτικές αρχές. Αυτό σημαίνει ότι δεν απαιτείται η υποβολή έγκλησης από το ίδιο το θύμα, ούτε η ρητή αίτησή του για ποινική δίωξη.
• Κατάργηση Παραβόλου : Σε αντίθεση με άλλα αδικήματα που απαιτούν παράβολο 100€ (όπως η εξύβριση), η καταγγελία ενδοοικογενειακής βίας είναι εντελώς ανέξοδη.
• Ενεργοποίηση μέσω Τρίτων : Οι αστυνομικές αρχές οφείλουν να παρέμβουν αμέσως μόλις φτάσει η πληροφορία στην υπηρεσία, ακόμη και αν η καταγγελία προέρχεται από τρίτο πρόσωπο — όπως έναν γείτονα, έναν περαστικό ή έναν επαγγελματία της περιοχής (για παράδειγμα, έναν καταστηματάρχη που παρατηρεί σημάδια κακοποίησης).
• Υποχρέωση Εκπαιδευτικών : Οι εκπαιδευτικοί και οι λειτουργοί σχολείων υποχρεούνται εκ του νόμου να αναφέρουν αμελλητί στις αρχές κάθε περιστατικό ενδοοικογενειακής βίας που περιέρχεται σε γνώση τους.
• Δωρεάν Νομική Βοήθεια : Για τα θύματα που δεν διαθέτουν οικονομικούς πόρους, παρέχεται το ευεργέτημα της νομικής βοήθειας με διορισμό δικηγόρου χωρίς καμία δική τους επιβάρυνση.
Η Επιχειρησιακή Δομή και η Λειτουργία του Γραφείου στην Ημαθία
Το Γραφείο Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας της Ημαθίας εδρεύει στο Αστυνομικό Μέγαρο Βέροιας και έχει τοπική αρμοδιότητα για ολόκληρο τον νομό. Αποτελεί μία από τις 63 εξειδικευμένες δομές που λειτουργούν πανελλαδικά στην Ελληνική Αστυνομία. Στελεχώνεται από μια ειδικά εκπαιδευμένη ομάδα 10 αστυνομικών με υψηλή κατάρτιση στη διαχείριση κρίσεων και ψυχολογικής υποστήριξης. Η υπηρεσία στη Βέροια λειτουργεί συνεχώς καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ώρου για την ακαριαία ανταπόκριση σε κλήσεις και καταγγελίες.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Διεύθυνσης Αστυνομίας Ημαθίας, το ποσοστό συλλήψεων στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας ανέρχεται στο 82,2% επί των καταγγελιών ενω οι χώροι υποδοχής στη Βέροια είναι διαμορφωμένοι ειδικά (συνδυάζοντας στοιχεία οικείου καθιστικού και παιδικού δωματίου), προστατεύοντας τα προσωπικά δεδομένα και προσφέροντας απόλυτη εχεμύθεια.
Τεχνολογικά Εργαλεία και Ειδικά Πρωτόκολλα Προστασίας
Η αντιμετώπιση των περιστατικών βασίζεται σε σύγχρονα πρωτόκολλα που αναπτύχθηκαν από το 2023 και μετά, προσφέροντας άμεσα μέσα προστασίας στα θύματα που βρίσκονται σε κίνδυνο.
Τα Κύρια Μέσα Προστασίας
1. Εφαρμογή «Panic Button» (Κουμπί Πανικού) : Πρόκειται για μια ψηφιακή εφαρμογή που εγκαθίσταται στα κινητά τηλέφωνα των θυμάτων είτε από την Αστυνομία είτε από το Συμβουλευτικό Κέντρο Γυναικών. Σε περίπτωση άμεσου κινδύνου, το θύμα πιέζει το κουμπί χωρίς να απαιτείται τηλεφωνική κλήση ή συνομιλία με το 100. Το στίγμα της τοποθεσίας μεταδίδεται ζωντανά (live GPS tracking) στις αστυνομικές δυνάμεις, οι οποίες σπεύδουν στο σημείο κατά προτεραιότητα.
2. Δομές Ασφαλούς Διαμονής («Safe Houses») : Σε κάθε νομό διατίθενται ειδικοί, κρυφοί χώροι βραχείας φιλοξενίας. Εκεί μπορούν να μεταφερθούν με ασφάλεια τα θύματα μαζί με τα ανήλικα παιδιά τους για λίγες ώρες ή ημέρες, έως ότου εντοπιστεί και συλληφθεί ο κακοποιητής.
3. Αυστηρότητα Αυτοφώρου και Κράτηση : Οι συλλαμβανόμενοι δράστες δεν αφήνονται ελεύθεροι, αλλά οδηγούνται άμεσα ενώπιον των εισαγγελικών και δικαστικών αρχών. Εφόσον διαπιστώνεται κίνδυνος για το θύμα, αποφασίζεται η διατήρηση της κράτησης και η επιβολή αυστηρών περιοριστικών όρων.
Ειδική Μέριμνα για τα Ανήλικα Θύματα και Μάρτυρες
Η προστασία των ανηλίκων αποτελεί κεντρικό πυλώνα της λειτουργίας της δικαιοσύνης και της αστυνομίας. Η νομοθεσία ορίζει ότι όταν ένα ανήλικο παιδί είναι παρόν σε περιστατικό ενδοοικογενειακής βίας —ακόμη και αν δεν δέχεται το ίδιο σωματικά χτυπήματα— θεωρείται θύμα, ενώ η παρουσία του συνιστά επιβαρυντική περίσταση που αυξάνει την ποινή του δράστη.
Πρωτόκολλο Εξέτασης Ανηλίκων
• Αποφυγή Δευτερογενούς Θυματοποίησης : Ο βασικός κανόνας είναι ότι το ανήλικο παιδί καταθέτει μία μόνο φορά , ώστε να μην επαναβιώνει το ψυχικό τραύμα μέσα από αλλεπάλληλες εξετάσεις ή εμφανίσεις στο ακροατήριο του δικαστηρίου.
• Συνδρομή Παιδοψυχολόγου : Η λήψη της κατάθεσης πραγματοποιείται με την υποχρεωτική παρουσία και διαμεσολάβηση παιδοψυχολόγου, σε ειδικά διαμορφωμένους χώρους με κατάλληλα χρώματα, σχήματα και εκπαιδευτικό υλικό (κούκλες) για την αποτύπωση των γεγονότων.
Το Συντονισμένο Δίκτυο Υποστήριξης στην Ημαθία
Το Γραφείο Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας της Αστυνομικής Διεύθυνσης Ημαθίας δεν δρα απομονωμένα, αλλά αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου και οργανωμένου πλέγματος συνεργαζόμενων φορέων στην τοπική κοινωνία.
Στο πεδίο της ψυχοκοινωνικής και νομικής υποστήριξης, το Συμβουλευτικό Κέντρο Γυναικών του Δήμου Βέροιας (με στελέχη όπως η νομικός Σταυρούλα Λιμούση) προσφέρει εξειδικευμένη ψυχολογική, κοινωνική και νομική συνδρομή στα θύματα, ενώ παράλληλα αναλαμβάνει την εγκατάσταση της ψηφιακής εφαρμογής Panic Button.
Στο κομμάτι της ιατρικής και νομικής τεκμηρίωσης, η Ιατροδικαστική Υπηρεσία Νάουσας (υπό τον Ιατροδικαστή Κυριάκο Γατρουτζίδη) διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο, παρέχοντας άμεση ιατροδικαστική εξέταση και σύνταξη γνωμάτευσης ακόμη και εντός των στενών χρονικών ορίων του αυτοφώρου.
Παράλληλα, η προσωρινή φιλοξενία και η στέγαση των κακοποιημένων γυναικών και των παιδιών τους καλύπτεται από το Σωματείο «Έρασμος» στην Ημαθία. Όταν πρόκειται για ανήλικα θύματα, η «Πρωτοβουλία για το Παιδί» παρέχει εξειδικευμένη φροντίδα, φιλοξενία και παιδοψυχολογική υποστήριξη για την ασφαλή απομάκρυνση και προστασία τους.
Τη νομική και θεσμική θωράκιση της διαδικασίας εγγυάται η Εισαγγελία Πρωτοδικών Βέροιας, με τους εισαγγελικούς λειτουργούς να συντονίζουν τις προανακριτικές πράξεις και να επεξεργάζονται άμεσα τις δικογραφίες. Τέλος, οι Υπηρεσίες του Νοσοκομείου (στη Βέροια και τη Νάουσα) παρέχουν την απαραίτητη ιατρική περίθαλψη και κοινωνική μέριμνα, ενώ η ΔΥΠΑ (ΟΑΕΔ) συνδράμει μέσω ειδικών προγραμμάτων επαγγελματικής επανένταξης και απασχόλησης για την οικονομική ενδυνάμωση των θυμάτων.
Συμπεράσματα και Μήνυμα προς την Τοπική Κοινωνία
Η αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας απαιτεί τη συλλογική εγρήγορση ολόκληρης της κοινωνίας. Όπως υπογραμμίστηκε καταληκτικά στη συνέντευξη στον «Άκου 99,6», η σιωπή προστατεύει μόνο τον θύτη.
Σήμερα, η Ημαθία διαθέτει τις υποδομές, το νομικό πλαίσιο, τα επιχειρησιακά εργαλεία και τους εξειδικευμένους λειτουργούς που εγγυώνται την προστασία κάθε ανθρώπου που υφίσταται κακοποίηση. Η εφημερίδα «Λαός» και ο ραδιοφωνικός σταθμός «Άκου 99,6» μεταφέρουν το μήνυμα σε κάθε πολίτη: Μιλήστε, καταγγείλτε τα περιστατικά και εμπιστευτείτε τις αρχές. Υπάρχει διέξοδος και η τοπική μας κοινωνία είναι έτοιμη να προσφέρει προστασία.









