Του Ηλία Τσιαμήτρου
Μια γλυκιά, ανοιξιάτικη μέρα ξημέρωσε στη βενετοκρατούμενη Πάρο. Ο ήλιος έλουζε τα λευκά σπιτάκια των ψαράδων, τους πύργους των ευγενών, τα κάστρα των Σανούδων των παλιών ηγεμόνων του Δουκάτου της Νάξου και των Σομμαρίπα, των νέων αφεντάδων του νησιού. Οι κάτοικοι της Παροικιάς και της Νάουσας βρίσκονταν στις δουλειές τους, στα σπίτια, στα καφενεία. Τα παιδιά έπαιζαν στους δρόμους και τις παραλίες του ήσυχου νησιού, που έβγαζε ένα απ’ τα καθαρότερα λευκά μάρμαρα του κόσμου, την Παρία Λίθο, πάνω στο οποίο σκαλίστηκαν αριστουργήματα της γλυπτικής όπως η Αφροδίτη της Μήλου και ο Ερμής του Πραξιτέλη.
Η όμορφη μέρα ήταν γραφτό να καταντήσει μαύρη κι άραχλη για τους Παριανούς, σαν εμφανίστηκε στον ορίζοντα ο Οθωμανικός στόλος με επικεφαλής τον τρομερό πειρατή και Αρχιναύαρχο Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσα. Κραυγές, κλάματα, κλαγγές όπλων, ποδοβολητά, πυροβολισμοί, κανονιές γέμισαν τον χλιαρό αγέρα. Η άμυνα σαρώθηκε εύκολα, τα κάστρα έπεσαν, η αντίσταση πνίγηκε στο αίμα. Ακολούθησε σφαγή, πλιάτσικο κι αιχμαλωσία. Τα ανθρώπινα κοπάδια, νέοι, γέροι, παιδιά, γυναίκες, πλούσιοι και φτωχοί αντάμα, οδηγήθηκαν δεμένοι στο λιμάνι και φορτώθηκαν στα πλοία με προορισμό τα σκλαβοπάζαρα της Πόλης και της Μπαρμπαριάς. Ανάμεσά τους, ένα όμορφο δωδεκάχρονο κορίτσι από ευγενική βενετσιάνικη οικογένεια. Τ’ όνομά της μέχρι εκείνη την ημέρα ήταν Σεσίλια Βενιέρ Μπάφο.
Το κορίτσι με τα ανοιχτόχρωμα μάτια, τα ξανθά μαλλιά και την καθάρια ενετική επιδερμίδα, εστάλη ως δώρο στο χαρέμι του ηγεμόνα Σελίμ στο Ικόνιο. Ο Σελίμ ήταν γιος του Σουλτάνου Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς, τέταρτος στη σειρά για τη διαδοχή του θρόνου. Ήταν διαβόητος για την αγάπη του για το πιοτό, τις γυναίκες και την καλή ζωή. Η νεαρή Βενετσιάνα γρήγορα κατέκτησε τον ασταθή ηγεμόνα και τη μητέρα του την Χουρρέμ Σουλτάν με την ομορφιά και το χαρακτήρα της. Έγινε έτσι η νόμιμη σύζυγος του Σελίμ, αφού ασπάστηκε τον Μωαμεθανισμό και πήρε το όνομα Νουρ Μπανού που σήμαινε «πριγκίπισσα του φωτός».
Ο Σελίμ δεν είχε ονειρευτεί ποτέ πως θα γινόταν Σουλτάνος, δεν επιθυμούσε τις ευθύνες του θρόνου. Τ’ αδέρφια του όμως άρχισαν να πεθαίνουν στη σειρά. Ο Μεχμέτ πέθανε από ευλογιά, ο Μουσταφά στραγγαλίστηκε απ’ τον ίδιο τον πατέρα τους, ενώ ο Βαγιαζήτ αποκεφαλίστηκε κάπου στην Περσία μετά από εξέγερση κατά του Σουλτάνου. Έτσι κατέληξε άθελά του ο Σελίμ διάδοχος του θρόνου, και μετά τον θάνατο του Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς, έγινε Σουλτάνος σε ηλικία σαράντα δύο χρόνων με το όνομα Σελίμ Β΄. Ως εκ τούτου, η Νουρ Μπανού η γυναίκα του, πήρε τον τίτλο της Χασεκί Σουλτάν και ο γιος της από τον Σελίμ, ο ηγεμόνας Μουράτ ορίστηκε διάδοχος του θρόνου.
Ο Σελίμ δεν μακροημέρευσε στο θρόνο, βασίλεψε μόλις οκτώ χρόνια. Όλο αυτό το διάστημα, συμβουλευόταν για θέματα διακυβέρνησης τη γυναίκα του τη Νουρ Μπανού καθώς εμπιστευόταν την ευφυΐα και την κρίση της. Κάποιοι Τούρκοι ιστορικοί λένε πως η Νουρ Μπανού δηλητηρίασε την πεθερά της Χουρρέμ Σουλτάν. Άλλοι πάλι, έγραψαν πως υπήρξε υπεύθυνη για τη δολοφονία του αδερφού του άντρα της του Βαγιαζήτ, καθώς επηρέαζε κρυφά τον πεθερό της τον Σουλεϊμάν (όσο ζούσε) εναντίον του. Πάντως, όταν ο Σελίμ πέθανε η Νουρ Μπανού κράτησε κρυφό τον θάνατό του. Ασφάλισε το πτώμα του σε ένα δροσερό δωμάτιο στα υπόγεια του παλατιού και μήνυσε στο γιο της τον Μουράτ να έρθει εσπευσμένα στην Πόλη από τη Μανίσα όπου ήταν κυβερνήτης. Λίγες μέρες μετά, ο γιος της ανακηρύχτηκε Σουλτάνος ως Μουράτ Γ΄ και η Νουρ Μπανού, η μικρή αιχμάλωτη Βενετσιάνα της Πάρου, έλαβε τον τίτλο της Βαλιντέ Σουλτάν (μητέρα του Σουλτάνου), η σημαντικότερη θέση στην Οθωμανική Αυτοκρατορία μετά τον ίδιο τον Σουλτάνο.
Ο Μουράτ ο Γ΄ κυβέρνησε υπό τη σκιά της μητέρας του και του Μεγάλου Βεζίρη Μεχμέτ Σοκολού Πασά που ήταν γαμπρός του από αδερφή. Σε αντάλλαγμα, είχε μπόλικες παλλακίδες οι οποίες του χάρισαν είκοσι γιους και εκοσιεπτά κόρες. Άλλες πηγές αναφέρουν εκατόν δύο τέκνα! Ο Μεχμέτ Σοκολού Πασάς ήταν σέρβικης καταγωγής. Άνθρωπος έξυπνος, καπάτσος και διπλωμάτης, υπηρέτησε ως Μεγάλος Βεζίρης κάτω από τρεις Σουλτάνους, πράγμα που μπορεί να θεωρηθεί κατόρθωμα για την ευμετάβλητη και γεμάτη ίντριγκες Οθωμανική Αυλή. Η Νουρ Μπανού κυβέρνησε με τη βοήθειά του την αχανή Οθωμανική Αυτοκρατορία επί εννέα χρόνια ως το θάνατό της. Η δύναμή της ήταν αδιαμφισβήτητη, ο λόγος της ήταν διαταγή και όλοι στο παλάτι προσπαθούσαν να είναι με το μέρος της. Λένε πως υπήρξε τόσο φιλικά διακείμενη προς τα πατριωτάκια της τους Βενετούς, ώστε μισήθηκε από τους Γενουάτες μέχρι θανάτου. Κάποιοι μάλιστα λένε πως ήταν αυτοί που τη δηλητηρίασαν στο τέλος.
Έχει γραφεί πως η Γαληνοτάτη της έστειλε δυο χρόνια πριν πεθάνει μερικές χιλιάδες χρυσά νομίσματα, γυρεύοντας χάρες. Η Νουρ Μπανού ανταπέδωσε στέλνοντας στη Βενετία πολύτιμα ανατολίτικα υφάσματα και ρούχα. Τον επόμενο χρόνο, η Βενετία τής ζήτησε να μεσολαβήσει στην κυβέρνηση του Καΐρου ώστε να προστατεύονται οι εμπορικές γαλέρες της Δημοκρατίας στη Μεσόγειο. Οι παμπόνηροι Βενετοί κατανοώντας απόλυτα τη δύναμη της Βαλιντέ Σουλτάν και γνωρίζοντας την καταγωγή της, επιχείρησαν να την εκμεταλλευτούν ακόμη περισσότερο.
Δεν πρόλαβαν όμως, έμειναν με την όρεξη. Τα σχέδιά τους έμειναν λειψά. Τέσσερα χρόνια μετά το θάνατο του Μεχμέτ Σοκολού Πασά, που είχε δολοφονηθεί με μαχαίρι από έναν δερβίση, πέθανε και η Νουρ Μπανού σε ηλικία πενήντα οκτώ ετών μέσα στο παλάτι του Τοπ Καπί. Ο γιος της ο Σουλτάνος Μουράτ ο Γ΄ ακολούθησε πεζός τη σορό της μέχρι τον τάφο κλαίγοντας, ρίχνοντας στάχτη στο κεφάλι και μαδώντας τα γένια του. Θα βασιλεύσει (υπό την επήρεια της γυναίκας του, της Σαφιγιέ) για άλλα δώδεκα αδιάφορα χρόνια, μέχρι το θάνατό του σε μια ασήμαντη εκστρατεία. Η Σεσίλια Μπάφο, η Βενετσιάνα Βαλιντέ Σουλτάν με το όνομα Νουρ Μπανού, θάφτηκε στο μαυσωλείο του Σελίμ του Β΄ στο εσωτερικό της Αγίας Σοφίας. Ήταν η πρώτη παλλακίδα και Σουλτάνα που αξιώθηκε την τιμή να ταφεί πλάι στον Σουλτάνο σύζυγό της.
