Επιμέλεια:
Μάκης
Δημητράκης
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Ρώμη τα τέλη του 3ου μ.Χ. αιώνα. Ο πατέρας της ήταν προύχοντας και ειδωλολάτρης ενώ η μητέρα της που ονομαζόταν Φλάβια ή Φαύστα είχε ασπαστεί τον Χριστό.
Βαπτίστηκε χριστιανή και μετά το θάνατο της μητέρας της την χριστιανική επιμέλεια ανέλαβε ο δάσκαλός της Χρυσόγονος. Υπήρξε όμορφη στην ψυχή και στο σώμα και είχε μεγάλη μόρφωση, σωφροσύνη και αψεγάδιαστο ήθος.
Αναγκάσθηκε από τον πατέρα της να παντρευτεί τον Ρωμαίο εθνικό Πόμπλιο τον οποίο προσπαθούσε συνεχώς να αποφεύγει ενώ ταυτόχρονα υπέφερε πολύ γιατί δεν μπορούσε να εκπληρώσει τις χριστιανικές της υποχρεώσεις.
Ο αιφνίδιος θάνατος του συζύγου της όμως ελευθέρωσε όλες τις δυνατότητές της και έτσι διέθετε τον χρόνο της, την αγάπη της αλλά και τα πλούτη της στο να ενθαρρύνει χριστιανούς που ήταν φυλακισμένοι για την πίστη τους στο Χριστό, δίνοντάς τους θάρρος για να μην δειλιάσουν μπροστά στο μαρτύριο και αλλαξοπιστήσουν.
Στο θεάρεστο έργο της δεν περιορίστηκε μόνο στη Ρώμη, Ταξίδεψε σε πολλές περιοχές της ανατολικής ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και κυρίως στη Θεσσαλονίκη την περίοδο του αυτοκράτορα της Ρώμης Διοκλητιανού, άνθρωποι του οποίου την συνέλαβαν και την φυλάκισαν.
Λίγο αργότερα βρήκε τραγικό θάνατο αφού δεμένη σε τρεις πασσάλους παραδόθηκε στη φωτιά. Πέθανε στη Θεσσαλονίκη το 303 ή το 304 μ.Χ. Κάποιοι συγγραφείς αναφέρουν ότι πέθανε το 290 μ.Χ. στη Ρώμη ή το Σίρμιο.
Το λείψανό της ενταφιάστηκε από την Απολλωνία, μια αρχόντισσα η οποία αργότερα έκτισε ναό στη μνήμη της ενώ στην κοινότητα Βασιλικά της Θεσσαλονίκης υπάρχει ομώνυμο μεγάλο μοναστήρι το οποίο δημιουργήθηκε από την αυτοκράτειρα Θεοφανώ, σύζυγο του Λέοντα του ΣΤ΄ το Σοφού το 888 μ.Χ.
Μέρη από το λείψανό της βρίσκονται στο Άγιον Όρος αλλά και στη Μονή της στα Βασιλικά.
Το προσωνύμιο Φαρμακολύτρια φέρει για δύο λόγους: α) Γιατί έδινε φάρμακα και θεράπευε (είχε το Θείο χάρισμα) σωματικές και ψυχικές ασθένειες των συνανθρώπων της και β) γιατί είχε τη Θεία Χάρη να λύνει τις φαρμακείες, δηλαδή τα μάγια.
Η Αγία Αναστασία είναι η προστάτιδα των φαρμακοποιών.
Το ιερό παρεκκλήσιο της Αγίας στη Βέροια…
Δίπλα ακριβώς από τον μεγαλοπρεπή ναό των Αγίων Αναργύρων στη Βέροια (Λεωφόρος Ανοίξεως) υπάρχει ιερό παρεκκλήσι αφιερωμένο στη μνήμη της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας, εικόνα της οποίας υπάρχει εντός του παρεκκλησίου το οποίο αγιάσθηκε την Κυριακή των Βαΐων του 1997 από τον Μητροπολίτη κ.κ. Παντελεήμονα.
…και η «συγκατοίκηση» με την Αγία Παρασκευή
Ο ενοριακός ναός της Αγίας Παρασκευής στην περιοχής Καλλιθέας-Πασακιόσκι, από 8 Δεκεμβρίου 1981 «φιλοξενεί» και την Αγία Αναστασία τη Φαρμακολύτρια και έτσι ο ναός πανηγυρίζει δύο φορές το χρόνο.
Για την ιστορία αξίζει να αναφερθεί ότι ο ναός αποτελεί δημιούργημα των Ποντίων που πρωτοεγκαταστάθηκαν στην περιοχή. Ο σημερινός ναός ρυθμού βασιλικής με τρούλο κτίσθηκε πάνω από ναΐδριο-προσκυνητάρι με αγίασμα του 1958 αφιερωμένο στη Ζωοδόχο Πηγή.
