Γράφει η Ευδοξία Δαβόρα
μουσικοπαιδαγωγός- μουσικοθεραπεύτρια
Πόσοι δεν αναγνωρίζουν από τις πρώτες ακόμη νότες του κομματιού «Eye of the Tiger», την κλασική ταινία πυγμαχίας Rocky III και δεν δημιουργούν αυτόματα σχεδόν, εικόνες σκληρής προσπάθειας αλλά και επιτυχίας στο μυαλό. Σε μια πρόσφατη έρευνα της Runners World διαπιστώθηκε ότι το 75% των ερωτηθέντων θεωρούν ότι η μουσική βοηθάει στις αθλητικές δραστηριότητες, αλλά και την επίτευξη των στόχων της κάθε άσκησης.
Ακριβώς πώς η μουσική μπορεί να τροφοδοτήσει την άσκηση, είναι ένα πρόσφατο πεδίο επιστημονικής μελέτης, που οι εμπειρογνώμονες ερευνούν τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Η έρευνα τους δείχνει ότι τα συστατικά της μουσικής, από τους στίχους μέχρι το ρυθμό, μπορούν να επηρεάσουν έντονα την απόδοση, αλλάζοντας τον τρόπο σκέψης ενός ατόμου τη στιγμή της άθλησης ή αποσπώντας την προσοχή από την ενόχληση, όπως υποστηρίζει ο Δρ Κώστας Καραγεωργής, εισηγητής αθλητικής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Brunel, στο βιβλίο του Applying Music. Και δεν είναι μόνο ο μέσος δρομέας σας στο πάρκο που βασίζεται στη δύναμη της μουσικής, εξηγεί ο Δρ Καραγεωργής. Ακόμη και οι επαγγελματίες αθλητές συνδέονται με τη μουσική για να βρεθούν στη σωστή ψυχολογική κατάσταση ώστε να αποδώσουν σωστά. Οι μελέτες δείχνουν ότι οι αθλητές μπορούν να συνδέσουν ένα συγκεκριμένο κομμάτι μουσικής, με τη βέλτιστη κατάσταση του νου για την άσκηση, με την πάροδο του χρόνου. Στην πραγματικότητα, ορισμένοι αθλητικοί οργανισμοί φοβούνται ότι η μουσική είναι τόσο ισχυρή που μπορεί να δώσει ένα πλεονέκτημα σε σχέση με άλλους ανταγωνιστές. ”Ο πιο διάσημος Ολυμπιονίκης όλων των εποχών, ο Michael Phelps, είναι ιδιαίτερα γνωστός για τη χρήση ενός επιθετικού playlist hip-hop στην αγωνιστική σκηνή», λέει ο Δρ Καραγεωργής. «Είναι σε θέση να μπλοκάρει τα εξωτερικά ερεθίσματα, εστιάζοντας στο επίκεντρο του έργου του και ενισχύοντας την ταυτότητά του, ως τον αδιάκοπο κύριο της πισίνας μέσα από τη μουσική του».
Ωστόσο, οι περισσότεροι άνθρωποι δεν εκμεταλλεύονται τη μουσική στο μέγιστο δυνατό δυναμικό τους. «Η μουσική μπορεί να έχει βαθιά επίδραση στη συναισθηματική μας κατάσταση και κάθε πτυχή της μουσικής μπορεί να συμβάλει σε αυτό» εξηγεί.
Βέβαια υπάρχουν και περιπτώσεις όπου η μουσική μπορεί να είναι επιζήμια για την άσκηση. Η διάκριση καταλήγει στο αν ένα άτομο έχει αυτό που περιγράφεται ως ένα «συσχετιστικό» ή «διασχιστικό» στιλ προσοχής. Για παράδειγμα, οι φανατικοί της γυμναστικής και οι ελίτ αθλητές που παρακολουθούν συνεχώς το ρυθμό και τα επίπεδα ενέργειας τους για να επιτύχουν τη βέλτιστη απόδοση, μπορούν να βρουν μουσική που τους αποπροσανατολίζει. Οι διαχωριστές, από την άλλη πλευρά, βασίζονται στη διέγερση, για να εκτρέψουν την προσοχή τους από τον πόνο.
Ο Δρ Καραγεωργής, έχει μελετήσει τις επιδράσεις της άσκησης και του αθλητισμού για οργανώσεις όπως το British Athletics, το Αγγλικό Ράγκμπι και η Nike (ESPNMag). “Απολαύστε τη μουσική με τη δραστηριότητα και την ψυχική κατάσταση που θέλετε να επιτύχετε. Για παράδειγμα, η γρήγορη, δυναμική ρυθμική μουσική, είναι η καλύτερη ψυχολογική προετοιμασία πριν από την προπόνηση με βάρη. Ο ρυθμός και η μελωδία πρέπει να ταιριάζουν με το ρυθμό της κίνησης και της δραστηριότητας. Έτσι, ένα βαλς θα ήταν πιθανώς μια κακή συνοδεία για ένα τρέξιμο. Συγχρονισμένη μουσική, όπως το salsa ή η τζαζ, μπορεί να κάνει τις δραστηριότητες αρκετά προκλητικές επειδή η έμφαση δίνεται στο off-beat. Χρησιμοποιώντας ένα τραγούδι με ταχύτερο ρυθμό από τη ζώνη άνεσής σας, βοηθάτε στην επίτευξη νέων στόχων φυσικής κατάστασης”.
Όποιες όμως και αν είναι η μουσικές προτιμήσεις του καθενός, ο ρυθμός είναι αναπόσπαστο κομμάτι σε κάθε δραστηριότητα και κάθε πτυχή της ζωής μας. Ας το εκμεταλλευτούμε.
