Το άρθρο αυτό είναι το τρίτο κατά σειρά που έχει ως θέμα το μαγνήσιο. Το μαγνήσιο στο μόριο της χλωροφύλλης, το μαγνήσιο σωσίβιο της καρδιάς, το μαγνήσιο συντελεστής στο σχηματισμό της βιταμίνης Κ στα έντερα, το μαγνήσιο στοιχείο της ζωής. Πέρα από τα στοιχεία αυτά, θα αναφέρουμε ακόμη ένα ενδιαφέρον στοιχείο για το μαγνήσιο. Είναι απαραίτητο στις αντιδράσεις μετασχηματισμού του φωσφόρου στα φυτά και στη μεταφορά των λιπαρών οξέων, διεργασίες που κάνουν το μαγνήσιο σπουδαίο στο σχηματισμό των διαφόρων σπόρων με υψηλή περιεκτικότητα λιπαρών οξέων (ηλιόσπορος, λιναρόσπορος, σουσάμι, κολοκυθόσπορος).
Στο προηγούμενο άρθρο, αναφέρθηκαν αποτελέσματα αναλύσεων του πόσιμου νερού της Βέροιας, που έδειξαν ότι το μαγνήσιο αν και είναι λίγο επάνω από το κατώτερο επίπεδο επάρκειας, δεν είναι όμως τόσο όσο θα επιθυμούσαμε. Η λήψη τροφών πλουσίων σε μαγνήσιο θα βοηθούσε στην άνοδό του στον οργανισμό των ανθρώπων. Ιδιαίτερη είναι η σημασία του μαγνησίου στις έγκυες και θηλάζουσες μητέρες, όπως τονίζει ο καθηγητής της φαρμακευτικής Γ. Λογαράς σε άρθρο του που δημοσιεύτηκε πριν τριάντα χρόνια.
Το πρωτόγαλα των μητέρων είναι πλούσιο σε μαγνήσιο, το οποίο δρα υπακτικά και απαλλάσσει το νεογνό από υπάρχουσες τοξίνες. Πολλοί γυναικολόγοι γιατροί χορηγούν σκευάσματα μαγνησίου σε εγκύους. Ίσως, εάν παράλληλα εφαρμόζετο και μια ανάλυση αίματος η αντιμετώπιση του θέματος θα ήταν καλύτερη. Κατά τη λήψη σκευασμάτων ή διατροφικών συμπληρωμάτων σκόπιμο θα ήταν να μην λαμβάνονται σε μεγάλες ποσότητες τροφές πλούσιες σε κάλιο γιατί το κάλιο ανταγωνίζεται ισχυρά το μαγνήσιο.
Τέτοιες τροφές είναι όλα τα φρούτα εκτός από τα μήλα και τα αχλάδια. Οι φυσικές τροφές είναι πιο ασφαλείς και πιο αποτελεσματικές.
Η περιεκτικότητα όμως των φυτικών τροφών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό, από την περιεκτικότητα σε μαγνήσιο του εδάφους. Φυστίκια της ποικιλίας Αιγίνης, στην Αίγινα περιείχαν 0,31% μαγνήσιο, ενώ στον Άγιο Μάμαντα Χαλκιδικής περιείχαν μόνο 0,18%. Διαφορές υπάρχουν και μεταξύ των διαφόρων ποικιλιών. Σε επτά ποικιλίες αμυγδαλιάς που καλλιεργούνταν στον ίδιο αμυγδαλεώνα σημειώθηκαν μεγάλες διαφορές. Από τις καλλιεργούμενες ποικιλίες, οι ποικιλίες Ferraduel και καθηγητού Ραπτοπούλου είχαν τις υψηλότερες τιμές (0,51 και ο,48%) ενώ οι ποικιλίες Ferragnes και Texas που είναι οι βασικές ποικιλίες, περιείχαν αντίστοιχα 0,30 και 0,34% μαγνήσιο.
Από τους ξηρούς καρπούς τα αμύγδαλα παρουσιάζουν το υψηλότερο επίπεδο μαγνησίου. Ο μέσος όρος επτά ποικιλιών ήταν 0,39%. Οι αντίστοιχες σε άλλους ξηρούς καρπούς ήταν: λεπτόκορα 0,25, φιστίκια 0,22, καρύδια 0,19%.
Οι διάφοροι σπόροι, έχουν γενικά υψηλό επίπεδο μαγνησίου. Ο μέσος όρος από οκτώ είδη ήταν 0,37%. Ο ηλιόσπορος (0,46%), το κίτρινο σουσάμι το μη αποφλοιωμένο (0,44%) και ο κολοκυθόσπορος από την ποικιλία «κίτρινο με λαιμό» (0,43%) είχαν τις υψηλότερες τιμές, ενώ ο λιναρόσπορος είχε τη χαμηλότερη τιμή (0,24%). Αναλύσεις Ινστιτούτου Εδαφολογίας Θεσ/νίκης.
Σταματώ όμως στον κολοκυθόσπορο. Οι τρεις ποικιλίες στις οποίες έγιναν αναλύσεις 0,37, 0,34, 0,43%, έχουν αρκούντως υψηλό ποσοστό.
Από άλλες αναλύσεις, διαπιστώθηκε ότι ο κολοκυθόσπορος περιέχει σε υψηλό ποσοστό το αμινοξύ L-αργινίνη. Η L-αργινίνη είναι το αμινοξύ από το οποίο κατά τον μεταβολισμό του στο σώμα των ανθρώπων παράγεται μονοξείδιο του αζώτου (ΝΟ). Το μονοξείδιο του αζώτου που μελετήθηκε από τον Ignaro και την ομάδα του, έχει την ιδιότητα να διευρύνει τα αιμοφόρα αγγεία και να αποτρέπει καρδιαγγειακά επεισόδια. Μαλακώνει τα αιμοφόρα αγγεία, τα καθιστά ελαστικά, με αποτέλεσμα να διευρύνονται εύκολα. Η ανακάλυψη αυτή του Ignaro τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ ιατρικής το 1993.
Μετά από το μαγνήσιο και η L-αργινίνη στην προστασία της καρδιάς (Αναλύσεις έγιναν στο Εργαστήριο Βιολογίας Οπωροκηπευτικών του Α.Π.Θ.). Μία άλλη θετική ιδιότητα του κολοκυθόσπορου είναι η προστασία του κατά των ουρολοιμώξεων ανδρών και γυναικών. Έρπει η άποψη ότι δρα κατά του καρκίνου του προστάτη. Κολοκυθόσπορος εισάγεται από το εξωτερικό καθορισμένος. Η ονομασία του παλαιότερα ήταν (πασατέμπο), μια και οι καταναλωτές του τρώγοντάς τον περνούσαν τον καιρό τους. Αυτό είναι το μαγνήσιο ας το προσέξουμε.
Δημήτρης Κ. Στυλιανίδης
Γεωπόνος επ. Δ)ντής Ινστιτούτου Φυλλοβόλων Δένδρων
