Ο ιός Ζήκα, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως η νέα αναδυόμενη απειλή για την ανθρωπότητα.
Πρόκειται για μία τροπική μόλυνση που εμφανίζεται για πρώτη φορά στο δυτικό ημισφαίριο.Μέχρι τώρα ο ιός Ζήκα θεωρούταν μια σπάνια ασθένεια με ήπια συμπτώματα και μεταδίδεται από τα κουνούπια. Πήρε το όνομά του από το δάσος Ζήκα στην Ουγκάντα, όπου εντοπίστηκε για πρώτη φορά από τους επιστήμονες στη δεκαετία του 1940.
Ωστόσο στα μέσα του 2012, η βρετανική εταιρεία βιοτεχνολογίας Oxitec κυκλοφόρησε τροποποιημένα έντομα με σκοπό τη μείωση του συνολικού πληθυσμού των κουνουπιών, μέσω των οποίων εξαπλώνεται ο δάγκειος πυρετός, ο ιός Ζήκα, και η ασθένεια chikungunya στη βορειοανατολική Βραζιλία.
Εκείνη την εποχή εκφράστηκαν ανησυχίες σχετικά με την απελευθέρωση των γενετικά τροποποιημένων κουνουπιών χωρίς περαιτέρω μελέτες σχετικά με τις πιθανές παρενέργειες. Είναι επί της ουσίας μία λοίμωξη που μεταδίδεται με τα κουνούπια και έχει συνδεθεί με την πρόκληση εγκεφαλικών βλαβών σε χιλιάδες μωρά( αύξηση των περιπτώσεων μικροκεφαλίαs, μια τρομακτική γενετική δυσμορφία, στην οποία το μωρό γεννιέται με αφύσικα μικρό κεφάλι, με συνέπεια να κινδυνεύει να έχει αναπτυξιακά και νοητικά προβλήματα ή ακόμα και να χάσει τη ζωή του. ο Ζίκα, που μεταδίδεται με το τσίμπημα μολυσμένων κουνουπιών, εξαπλώνεται όλο και ταχύτερα και διαρκώς περισσότερα βρέφη γεννιούνται με μικροεγκεφαλία.
Στην Αμερική ανησυχούν γιατί το εν λόγω κουνούπι έχει εντοπιστεί σε αρκετές περιοχές.Αξίζει να σημειωθεί ότι υπήρξε αναφορά σύμφωνα με την οποία ο ιός μεταδόθηκε έπειτα από μετάγγιση αίματος και μία ακόμα αναφορά για μετάδοση μέσω του σεξ.
Τα συμπτώματα της μόλυνσης σε πολλές περιπτώσεις είναι «αθόρυβα», ενώ πρόκειται για μία ασθένεια που είναι δύσκολο να διαγνώσει κάποιος.
Πυρετός, εξανθήματα, πόνος στις αρθρώσεις και κόκκινα μάτια είναι μερικά από τα συμπτώματα, σπάνια όμως κρίνεται απαραίτητη η νοσηλεία.
Όσον αφορά στο αν υπάρχει κάποιο ειδικό τεστ, πρέπει να σταλεί ιστός ή αίμα σε κάποιο εξειδικευμένο εργαστήριο έτσι ώστε ο ιός να ανιχνευθεί μέσω εξελιγμένων μοριακών δοκιμών.
Δεν υπάρχει κανένα εμβόλιο για τον ιό Ζίκα. Οι ταξιδιώτες που επισκέπτονται περιοχές με τρέχουσα τοπική μετάδοση της λοίμωξης, συνιστάται να λαμβάνουν συνεχή μέτρα αποφυγής των δηγμάτων από κουνούπια, καθώς το κουνούπι, που μεταδίδει τη νόσο, τσιμπά κατά τη διάρκεια ημέρας και νύχτας, σε εξωτερικούς και σε εσωτερικούς χώρους, καθώς και στις αστικές περιοχές.
Ιδιαιτέρως, όσον αφορά νήπια, ηλικιωμένους, εγκύους και άτομα με σοβαρές χρόνιες νόσους ή ανοσοκαταστολή, συνιστάται συνεκτίμηση του κινδύνου νόσησης και των συνιστώμενων μέτρων προφύλαξης πριν από το ταξίδι σε ενδημικές περιοχές. Ιδιαίτερα στις εγκύους συνιστάται αυξημένη προστασία κατά των δηγμάτων από κουνούπια στις ενδημικές περιοχές.Μετά την επιστροφή από περιοχή με κρούσματα από ιό, ο ταξιδιώτης συνιστάται να παρακολουθεί την υγεία του ταξιδιώτη για 12 ημέρες. Αν κατά τη διάρκεια αυτών των ημερών παρουσιαστεί πυρετός, πονοκέφαλος, ερυθρότητα στα μάτια, εξάνθημα, μυαλγίες και αρθραλγίες, συνιστάται ο ταξιδιώτης να αναζητήσει ιατρική βοήθεια και να ενημερώσει τον ιατρό για το ταξιδιωτικό του ιστορικό.
Οπως λέει και η παροιμία «Ότι σπείρεις θα θερίσεις.»..
Ανθή Καλαφάτη
Ειδικός Γενικός Οικογενειακός Ιατρός
