-Προβλέπουν μεταξύ άλλων κονδύλια για την ανακύκλωση, την αποπληρωμή ενεργειακών οφειλών και τη συντήρηση σχολικών μονάδων
Την ανάγκη μιας ουσιαστικής μεταρρύθμισης του Κράτους, με ισχυρούς Δήμους, επαρκή χρηματοδότηση και πραγματική διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια, έθεσε ο Πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ) και Δήμαρχος Αμπελοκήπων-Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου, κατά την έναρξη του Ετήσιου Τακτικού Συνεδρίου της ΚΕΔΕ, που ολοκληρώνεται σήμερα 7 Νοεμβρίου, στην Καλαμάτα.
Παρουσιάζοντας τις θεσμικές κατακτήσεις, τις οικονομικές διεκδικήσεις και τις προτεραιότητες της Αυτοδιοίκησης, ο κ. Κυρίζογλου υπογράμμισε ότι η αποκέντρωση παραμένει ανολοκλήρωτη όσο οι Δήμοι καλούνται να ασκούν διαρκώς περισσότερες αρμοδιότητες χωρίς τους αναγκαίους πόρους, όπως αναφέρει μεταξύ άλλων η ανακοίνωση της ΚΕΔΕ που προσθέτει:
«Καμία νέα αρμοδιότητα στους Δήμους χωρίς τους αντίστοιχους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους», ξεκαθάρισε, προσδιορίζοντας την αδιαπραγμάτευτη θέση της ΚΕΔΕ για τη μελλοντική σχέση Κεντρικής Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης.
Κεντρικό σημείο της εισήγησης αποτέλεσε η παρουσίαση της πρώτης ολοκληρωμένης μελέτης αποτίμησης του κόστους άσκησης των δημοτικών αρμοδιοτήτων, που εκπονήθηκε από την ΚΕΔΕ σε συνεργασία με την ΕΕΤΑΑ και υπηρεσιακά στελέχη του Υπουργείου Εσωτερικών.
Σύμφωνα με τα ευρήματά της, το κόστος λειτουργίας των Δήμων για το 2025 ανήλθε σε 5,34 δισ. ευρώ, έναντι χρηματοδότησης 3,040 δισ. ευρώ μέσω των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων το 2026, με το χρηματοδοτικό κενό να διαμορφώνεται στα 2,3 δισ. ευρώ.
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ αναγνώρισε την αύξηση των ΚΑΠ από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 3,040 δισ. ευρώ το 2026, επισημαίνοντας, ωστόσο, ότι το 2009 ανέρχονταν σε 3,5 δισ. ευρώ, παρά το σημαντικά χαμηλότερο τότε λειτουργικό κόστος.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, καθώς οι δαπάνες των Δήμων στην Ελλάδα αντιστοιχούν στο 4,01% του ΑΕΠ, έναντι 11,27% στην Ευρώπη.
«Δεν θέλουμε οι Δήμαρχοι να είμαστε επαίτες. Να έχουμε διαρκώς το χέρι απλωμένο στους εκάστοτε Υπουργούς και να παρακαλάμε για τα αυτονόητα», τόνισε, διευκρινίζοντας ότι η διεκδίκηση επαρκούς χρηματοδότησης αφορά πρωτίστως τη δυνατότητα των Δήμων να ανταποκρίνονται στις ανάγκες των πολιτών, χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Τι διεκδικούν οι Δήμοι
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΚΕΔΕ, ο πρόεδρος παρουσίασε τις οκτώ τεκμηριωμένες οικονομικές διεκδικήσεις της ΚΕΔΕ, οι οποίες έχουν ήδη υποβληθεί στον Πρωθυπουργό.
Βασικό αίτημα αποτελεί η άμεση αύξηση των ΚΑΠ ώστε να καλύπτουν το λειτουργικό κόστος των δήμων, με απόδοση εντός πενταετίας του 7% των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού και μακροπρόθεσμο στόχο τη διάθεση του 8% του ΑΕΠ στην Αυτοδιοίκηση.
Η διεκδίκηση περιλαμβάνει επίσης ένα νέο αναπτυξιακό πρόγραμμα για τη βελτίωση των τοπικών υποδομών, τριετές πρόγραμμα προσλήψεων, κάλυψη των πρόσθετων μισθολογικών επιβαρύνσεων που αποφασίζει το Κράτος, ειδική μέριμνα για ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους και μείωση του ενεργειακού κόστους.
Παράλληλα, διεκδικείται η επαναφορά του ενεργειακού συμψηφισμού, η κατάργηση του τέλους ταφής κι επιστροφή των πόρων που έχουν ήδη εισπραχθεί, η χρηματοδότηση υποδομών ανακύκλωσης, ύδρευσης και αποχέτευσης και η καθιέρωση μόνιμου μηχανισμού κοστολόγησης των αρμοδιοτήτων.
Μητσοτάκης: «Εύλογες»
διεκδικήσεις, αλλά…»
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τις διεκδικήσεις της τοπικής αυτοδιοίκησης «εύλογες», αλλά κάλεσε τους δημάρχους να επιμείνουν στον ρεαλισμό στο πλαίσιο των δύσκολων συνθηκών. «Καταλαβαίνω πόσο δύσκολη είναι η καθημερινότητά σας, ειδικά επειδή είστε ο κοντινός κρίκος προς τον πολίτη. Χρειάζεται όμως ρεαλιστική δράση για να πετύχουμε το εφικτό», τόνισε. Άφησε επίσης αιχμές σε σχέση με την αποτελεσματικότητα της τοπικής αυτοδιοίκησης, αλλά και τη συμπεριφορά τοπικών αρχόντων και ζήτησε εμμέσως πλην σαφώς τον περιορισμό των απευθείας αναθέσεων. Κάλεσε τους εκπροσώπους στην ασφυκτικά γεμάτη αίθουσα να αξιοποιήσουν με ευρηματικότητα τους πόρους που διαθέτουν και να διορθώσουν συμπεριφορές.
Τα 6 μέτρα οικονομικής ενίσχυσης
των δήμων, από την Κυβέρνηση
Ο πρωθυπουργός, μιλώντας στο ετήσιο συνέδριο της ΚΕΔΕ, υποσχέθηκε περισσότερα κονδύλια με ορίζοντα τετραετίας υπό τον όρο ομαλοποίησης της αγοράς ενέργειας.
Συγκεκριμένα, οι εξαγγελίες προβλέπουν:
• 300 εκατ. ευρώ από τον ΕΟΑΝ (Ελληνικός Οργανισμός Ανακύκλωσης) για έργα ανακύκλωσης από τους δήμους. Πρόκειται για χρήματα τα οποία έχουν αποδώσει οι ίδιοι οι δήμοι στο κράτος, μέσω του τέλους ταφής, μιας ποινής για τα χαμηλά ποσοστά ανακύκλωσης.
• 240 εκατ. ευρώ, που θα καταβληθούν μέσα στον Νοέμβριο για ληξιπρόθεσμα χρέη των δήμων προς τις εταιρείες ενέργειας.
• Αύξηση του τέλους παρεπιδημούντων από το 0,75 στο 1%. Πρόκειται για τέλος που επιβάλλεται στις επιχειρήσεις τουριστικών καταλυμάτων, όπως ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια και τουριστικά διαμερίσματα, εφόσον όμως ο δήμος επιλέγει να το επιβάλει και εφόσον διαθέτει τέτοιου είδους επιχειρήσεις.
• Διπλασιασμό της ετήσιας κρατικής επιχορήγησης για τη συντήρηση των σχολικών κτιρίων.
• 200 εκατ. ευρώ για έργα που αφορούν την εσωτερική οδοποιία για την επόμενη τετραετία από ειδικό τέλος όταν ομαλοποιηθεί η αγορά ενέργειας.
• 50 εκατ. ευρώ ενίσχυση για την προμήθεια μπαταριών, προκειμένου να ενισχυθεί η ενεργειακή βιωσιμότητα των δήμων.
Σε ό,τι αφορά τα ενεργειακά ζητήματα, προωθούνται δύο νέα μέτρα: Ειδικό τιμολόγιο ρεύματος σε συνεννόηση με τη ΔΕΗ το οποίο θα τεθεί σε εφαρμογή με την πρώτη αποκλιμάκωση της σημερινής αναταραχής και πρόσθετη ρύθμιση χρεών προς τους παρόχους ύψους 60 εκατ. ευρώ.
Από την πλευρά του ο υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος σημείωσε με νόημα ότι δεν είναι ευχαριστημένος με τον τρόπο που η ΔΕΗ αντιμετωπίζει την αυτοδιοίκηση, «δεδομένου ότι έχουμε έναν πολύ μεγάλο καταναλωτή, 332 δήμους». Ο κ. Λιβάνιος υποσχέθηκε πως οι δήμοι που δεν χρωστούν σε παρόχους ενέργειας θα λάβουν επίσης κάποιο ποσό ως επιβράβευση.
Ο πρωθυπουργός, τέλος, κάλεσε τους δημάρχους να προετοιμαστούν για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό 2028-2034, επισημαίνοντας ότι οι μελλοντικές εκταμιεύσεις θα εξαρτώνται από μεταρρυθμίσεις και συγκεκριμένους στόχους.
