-Η ρύθμιση παρουσιάστηκε χθες σε διυπουργική συνέντευξη και εισάγεται σήμερα στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής
Η ηλικία των 15 ετών θα ορίζεται, από την 1η Ιανουαρίου 2027, ως ηλικιακό όριο για την πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στο επίκεντρο βρίσκονται αρχικά το Instagram, το Facebook και το TikTok, ενώ ο κατάλογος των υπηρεσιών που θα υπάγονται στη ρύθμιση δεν είναι οριστικός και αναμένεται να εξελίσσεται.
Το νομοσχέδιο παρουσίασε χθες η κυβέρνηση, σε διυπουργική συνέντευξη Τύπου στο Μέγαρο Μποδοσάκη, παρουσία των υπουργών Επικρατείας, Άκη Σκέρτσου, Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρη Παπαστεργίου.
Η πρωτοβουλία στοχεύει στην προστασία των παιδιών από τον εθισμό, τους κινδύνους του ψηφιακού περιβάλλοντος, το επιβλαβές περιεχόμενο και τον διαδικτυακό εκφοβισμό, μετατοπίζοντας την ευθύνη από την ατομική στην εταιρική και κρατική ρύθμιση. Που σημαίνει ότι η ρύθμιση προβλέπει την απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών, με τις πλατφόρμες να αναλαμβάνουν την ευθύνη για την επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών.
Υποχρεωτική επαλήθευση της ηλικίας
Κεντρικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η υποχρεωτική επαλήθευση της ηλικίας, με αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων, όπως το Kids Wallet. Όπως εξήγησε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, οι πλατφόρμες θα πρέπει να χρησιμοποιούν μηχανισμούς επιβεβαίωσης όταν δεν μπορούν να διαπιστώσουν με ασφάλεια την ηλικία ενός χρήστη. Το Kids Wallet δεν διαβιβάζει στις πλατφόρμες την ημερομηνία γέννησης του χρήστη, αλλά ένα ψηφιακό σήμα που επιβεβαιώνει αν βρίσκεται πάνω ή κάτω από το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο. Στόχος είναι να περιοριστεί η επεξεργασία προσωπικών δεδομένων, χωρίς να υπονομεύεται η αξιοπιστία της διαδικασίας. «Δεν δίνουν ούτε καν την ημερομηνία γέννησης. Δίνει μόνο ένα σήμα, μια σημαία, ένα flag, όπως λένε στους όρους της πληροφορικής, για το αν το άτομο αυτό, ο χρήστης αυτός, είναι πάνω ή κάτω από δεκαπέντε έτη», ανέφερε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, εξηγώντας ότι ο σχεδιασμός του εργαλείου αποσκοπεί στην επιβεβαίωση της ηλικίας χωρίς τη διαβίβαση πρόσθετων προσωπικών δεδομένων στις πλατφόρμες. Όπως ανέφερε, όταν μία πλατφόρμα δεν είναι βέβαιη για την ηλικία του χρήστη, θα μπορεί να εμφανίζει κωδικό QR, τον οποίο ο χρήστης θα σαρώνει μέσω του Kids Wallet ή του Gov.gr Wallet, προκειμένου να ολοκληρωθεί η επαλήθευση. «Δεν θα τρέχουν οι γονείς να κλειδώσουν τα κινητά με οποιαδήποτε εφαρμογή των παιδιών τους, αλλά πλέον το βάρος της επαλήθευσης, της διασφάλισης πάει στις πλατφόρμες», τόνισε ο κ. Παπαστεργίου, διευκρινίζοντας ότι, από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι πλατφόρμες θα πρέπει να κλειδώνουν τους λογαριασμούς για τους οποίους γνωρίζουν ότι ανήκουν σε χρήστες κάτω των 15 ετών. Όταν δεν είναι βέβαιες για την ηλικία, θα πρέπει να ζητούν επιβεβαίωση μέσω του σχετικού ψηφιακού εργαλείου. Όπως διευκρίνισε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, με βάση τον τρόπο υπολογισμού της ηλικίας που θα εφαρμοστεί, ως ημερομηνία γέννησης θα λαμβάνεται η 1η Ιανουαρίου κάθε έτους, ώστε τα ηλικιακά όρια να συνδέονται με τις σχολικές τάξεις. Με αυτό το κριτήριο, από την 1η Ιανουαρίου 2027 δεν θα επιτρέπεται η πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σε παιδιά που έχουν γεννηθεί από το 2013 και μετά.
Σκέρτσος: Στην αρμόδια επιτροπή από σήμερα το νομοσχέδιο
Από την πλευρά του, ο κ υπουργός Επικρατείας ανακοίνωσε ότι το νομοσχέδιο εισάγεται σήμερα Τρίτη 13 Οκτωβρίου, στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, όπου προβλέπεται να πραγματοποιηθεί και ακρόαση φορέων, ενώ στόχος της κυβέρνησης είναι να εισαχθεί στην Ολομέλεια προς ψήφιση στις 22 Οκτωβρίου. Ο κ. Σκέρτσος σημείωσε ότι, μετά την ακρόαση των φορέων, η κυβέρνηση επιδιώκει την ψήφιση του νομοσχεδίου έως τις 22 Οκτωβρίου, ώστε το νέο πλαίσιο να τεθεί σε ισχύ σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει ανακοινωθεί. «Δεν μιλάμε για μια απαγόρευση που αφορά το διαδίκτυο ή την τεχνολογία γενικότερα», τόνισε ο υπουργός, επισημαίνοντας ότι η τεχνολογία έχει σημαντικό ρόλο στην εκπαίδευση, την ενημέρωση και την κοινωνικοποίηση των παιδιών. Όπως είπε, η κυβερνητική παρέμβαση αφορά την ανάγκη να τεθούν συγκεκριμένοι κανόνες για τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και όχι την απομάκρυνση των ανηλίκων από την τεχνολογία. Ο κ. Σκέρτσος αναφέρθηκε, επίσης, σε επιστημονικά ευρήματα και στοιχεία ευρωπαϊκών φορέων, σύμφωνα με τα οποία τουλάχιστον ένα στα πέντε ή ένα στα τέσσερα παιδιά ενδέχεται να διατρέχει κίνδυνο έκθεσης σε επιβλαβές περιεχόμενο, διαδικτυακό εκφοβισμό ή χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης που δεν συνάδει με την ηλικία του. Διευκρίνισε, πάντως, ότι αυτό δεν σημαίνει πως κάθε ανήλικος που χρησιμοποιεί τα κοινωνικά δίκτυα θα αναπτύξει ψηφιακό εθισμό.
Στην επίδραση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης (social media) στην ψυχική υγεία των παιδιών εστίασε ο υπουργός Υγείας, ‘Αδωνις Γεωργιάδης, επικαλούμενος στοιχεία ερευνών για τη χρήση των ψηφιακών υπηρεσιών από εφήβους. Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι έχει ξεκινήσει, μέσω του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων και με αξιοποίηση πόρων του ΕΣΠΑ, πρόγραμμα για την αντιμετώπιση του ψηφιακού εθισμού. Όπως επεσήμανε, έχει δημιουργηθεί και η τηλεφωνική γραμμή 1145, στην οποία μπορούν να απευθύνονται παιδιά, γονείς και ενήλικοι για ζητήματα ψηφιακού εθισμού και εξαρτήσεων. Ο κ. Γεωργιάδης τόνισε ότι η νομοθετική παρέμβαση δεν αποτελεί μεμονωμένη κίνηση, αλλά εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια αντιμετώπισης της ψηφιακής εξάρτησης. Όπως σημείωσε, η θέσπιση του ορίου ηλικίας μπορεί να βοηθήσει και τους γονείς, καθώς η επιβολή περιορισμών στο σπίτι συχνά προκαλεί εντάσεις όταν τα παιδιά έχουν ήδη αναπτύξει έντονη προσκόλληση στα κινητά τηλέφωνα και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Παράλληλα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η πρόταση EU KIDS Act φιλοδοξεί να διαμορφώσει ένα ευρύτερο πλαίσιο προστασίας των ανηλίκων, δίνοντας έμφαση στην επαλήθευση ηλικίας, στην ασφάλεια των ψηφιακών υπηρεσιών και στην ευθύνη των παρόχων. Ωστόσο, η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία βρίσκεται ακόμη σε νομοθετική εξέλιξη και δεν αποτελεί ισχύοντα Κανονισμό.
